Grote schoonmaak


Mijn moeder was geen goede huisvrouw. Ik bedoel, ze probeerde het wel te zijn, maar het zat niet in haar. Ze las liever. Voor haar trouwen was ze kraamverpleegster geweest en het was duidelijk dat ze dat werk met spijt achter zich had gelaten. Maar in haar wereld was er nog geen sprake van dat ze, getrouwd en met kinderen, kon blijven werken. Dus las ze en gelijk had ze. Toch kwam het ergens in maart wanneer Pasen lonkte, over haar: de grote schoonmaak. De achterstand van een heel jaar trachtte zij driftig in te lopen en ze keek ons, de kinderen, het huis uit. Mijn moeder indachtig neem ik me ieder jaar voor in maart ook zo’n bedrijvigheid aan de dag te leggen, en ik dacht echt dat het me dit jaar zou gaan lukken. Voorbeelden genoeg om me heen.

Ergens halverwege januari, de maand die schijnt uit te blinken door saaiheid en uitzichtloosheid, hoorde ik het alweer. Een doordringend schril gepiep op alle mogelijke plekken in de buurt. Op straat, in mijn tuin, op weg naar de bakker of de moestuin. Van ’s ochtends vroeg tot ’s avonds laat. En omdat het alweer langer licht wordt, is ’s ochtends vroeg ook weer steeds vroeger. Een mooi geluid is het niet, kenmerkend wel. Het eerste teken dat, al duurt het nog lang, de lente komt. Het is de koolmees, druk in de weer met het verkennen en schoonmaken van een goede plek voor een nieuwe leg. Welluidender klinkt de pimpelmees. Zat er ooit jaren geleden een enkele in mijn voortuin, nu dartelen ze ook rond in mijn achtertuin. Verder hebben we dan nog staartmees, mus, heggenmuis, roodborstje en merel. Bleef het daar maar bij. Ik kan de klimaatverandering niet van alles de schuld geven, maar opvallend is de komst in groten getale wel van meeuwen, kauwen en halsbandparkieten. Schreeuwend, agressief en nadrukkelijk aanwezig. En allemaal zijn ze bezig met de grote schoonmaak.

Tegen zoveel bedrijvigheid kan ik niet op. Als een ware dochter van mijn moeder begin ik verwoed aan de schoonmaak. Veel in te halen. Ik pak hark, schep, snoei- en heggenschaar en begin in de tuin, die er nog net zo bij ligt als eind oktober. Binnen komt later wel.

11 gedachten aan “Grote schoonmaak”

  1. Het grote schoonmaak gebeuren is hiermee fraai eer bewezen, goed gedaan José. Tussen de regels door hangt een weemoedig terugverlangen dat te vaak andere verwerpelijke vormen aanneemt.

  2. Dag José,

    Dank voor het mooie pareltje dat je ons laat lezen. Je woord-en beeldgebruik zijn weer op ouderwets hoog niveau. Hartelijke groet,

    Harry

  3. Heel wat familieleden van mij zijn in mijn
    ogen ziekelijk bezig met schoonmaken.
    Niet normaal!
    Deze tekst slaat helemaal op mij.
    Ik begrijp het principe achter koken en schoonmaken,alleen niet hoe het op mij
    van toepassing is.

  4. Ik maak bezwaar tegen je discriminerende opmerking over de kauwtjes. Wat een leuke beestjes zijn dat (net als hun neven/nichten, de even lawaaiige en brutale eksters). Onderzoekend, inventief en ja, opdringerig en brutaal zijn ze ook, maar om ze in een adem te noemen met die vliegende PVVers (schreeuwen en de boel onderschijten, maar verder weinig om het lijf) of BBB-ers (oh zo vrolijk kakelbont, maar niets ontziend), gaat echt veel te ver.

  5. Prachtig verhaal weer José, wij hebben gisteren de zolder opgeruimd! Er kan veel naar de kringloopwinkel want onze kinderen willen die dingen toch niet hebben. Nu zijn we wel weer “klaar” met de schoonmaak! Gelukkig en weer tijd voor fietsen etc.

  6. Ach, de schoonmaak …. Voor mij was het een van de momenten die het jaar in herkenbare stukken deelden. Net als feestdagen. Je wist dat hij eraan kwam en je wist wat daarna kwam: Koninginnedag of Hemelvaart, of Pinksteren, afhankelijk van het gekozen moment dat altijd afhankelijk was van de weersomstandigheden. De grote meubels moesten naar buiten kunnen, net als de matrassen en de dekens. Ik vond het altijd wel feestelijk die schoonmaak. Wij hielpen van jongs af aan mee en verheugden ons op de avondmaaltijd die altijd simpel was. Er was natuurlijk geen tijd om ‘echt’ te koken….

    Aan onze moeders werden hoge eisen gesteld qua rust, reinheid en regelmaat. Net alsof ze voor het huwelijk geen serieus leven hadden gehad.
    Ik zal maar niet verder ingaan op de keuzes die wij hebben gehad en onze (schoon)dochters nu hebben.

    Je ziet Jose, je verhaal roept veel herinneringen op, bij mij althans. Gaat vooral door!

  7. Prachtig verhaal José, mijn moeder was ook zo, wij hadden nog een kolenkachel en op zolder de kolenhok🤨elk jaar als ka chel niet meer nodig was werd zolder en kolenhok schoongemaakt, moeder met hoofddoek aan het soppen daarna was ze zwart, gelukkig hadden wij een douche! Elke vrijdag werd koperen deurbel gepoetst. Dat was nog niet eens de ‘grote’ schoonmaak! Oh wat hebben die vrouwen gewerkt in jaren’50 en ‘60

  8. Mooi verhaal over een gelukkig verdwenen traditie. Mijn moeder was wel echt van de grote schoonmaak. Alles stond dan op zijn kop en ik voelde me ontheemd. In de tuin heb je ook meer eer van je werk, José

  9. Genoten weer van je verhaal, José,
    Met een – voor mij verrassende tweede – wending in het seizoensthema ‘grote schoonmaak’: ik zag de overgang naar de tuin niet aankomen…
    Inge

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *